බුදුරජාණන් වහන්සේ ගෘහස්ථ ජීවිතයේ දියුණුවත් පිරිහීමත් පිළිබඳ ඉතා ගැඹුරු කරුණු දේශනා කළ සේක. ධනය තිබීම පමණක් ප්රමාණවත් නොවේ. එය නිසි ලෙස උපයා, ආරක්ෂා කර, ධාර්මිකව භාවිත කළ යුතුය.
🌿 පොහොසත් පවුල් වැටීමේ හේතු සතර
1️⃣ නැති වූ දේ නැවත සොයා නොගැනීම
පවුලේ තිබූ වටිනා දේ නැති වූ විට එය නැවත ලබා ගැනීමට උත්සාහ නොකිරීම පිරිහීමට හේතුවකි.
2️⃣ දිරූ දේ අලුත්වැඩියා නොකිරීම
ගෙදර බඩු, උපකරණ හා වස්තූන් දිරා ගිය විට ඒවා නිසි වේලාවට අලුත්වැඩියා නොකිරීමෙන් ධනය ක්රමයෙන් විනාශ වේ.
3️⃣ පමණ ඉක්මවා කෑම බීම
ආදායමට සරිලන පරිදි නොව, සීමාවක් නැතිව වියදම් කරමින් කෑම බීම හා විනෝදයට ඇලීම ධනය පිරිහීමට හේතුවකි.
4️⃣ දුශ්ශීල පුද්ගලයන්ට ප්රධානත්වය දීම
පවුලේ කටයුතු සඳහා සිල්වත්, වගකීම් සහිත පුද්ගලයන් වෙනුවට දුශ්ශීල හා නොමනා පුද්ගලයන්ට බලය පැවරීම පවුලේ පිරිහීමට හේතුවකි.
🌼 වස්තු විනාශයේ හේතු සය
බුදුරජාණන් වහන්සේ සිඟාල ගෘහපති පුත්රයාට වස්තු විනාශයට හේතු වන කරුණු හයක් දේශනා කළ සේක.
1️⃣ සුරාමේරය පානය
මදයට හා ප්රමාදයට හේතු වන මත්පැන් පානයට නැවත නැවත ඇලීම ධනය විනාශ කරයි.
එහි ආදීනව සය:
* ධනය ඉක්මනින් පිරිහීම
* කෝලාහල වැඩිවීම
* රෝග ඇතිවීම
* අපකීර්තිය ඇතිවීම
* ලජ්ජා උපදවන තත්ත්වයන්ට පත්වීම
* ප්රඥාව දුර්වල වීම
2️⃣ නොකල්හි වීථිවල ඇවිදීම
රාත්රී ආදී නොකල් වේලාවන්හි අනවශ්ය ලෙස පිටත සැරිසැරීමෙන් තමා, අඹුදරුවන් හා වස්තුව ආරක්ෂා කරගැනීමට නොහැකි වේ.
එහි ආදීනව සය:
* තමාගේ ආරක්ෂාව නැතිවීම
* අඹුදරුවන්ගේ ආරක්ෂාව නැතිවීම
* ධනය ආරක්ෂා කරගත නොහැකි වීම
* සැකයට භාජනය වීම
* අසත්ය කතා ඇතිවීම
* බොහෝ දුක්වලට මුහුණ දීමට සිදුවීම
3️⃣ නෘත්ය, ගීත හා විනෝදස්ථානවල අධික ලෙස හැසිරීම
නැටුම්, ගී, වාදන හා විනෝද ක්රියා පිළිබඳ අධික ලෙස ඇලී සිටීමෙන් කාලයත් ධනයත් නාස්ති වේ.
4️⃣ සූදුව
සූදුවෙහි නැවත නැවත යෙදීමෙන් ධනය පමණක් නොව මිතුරුකම් හා පවුල් සබඳතා ද විනාශ වේ.
එහි ආදීනව සය:
* දිනුවහොත් සතුරන් ඇතිවීම
* පැරදුණහොත් ශෝකය ඇතිවීම
* ධනය විනාශ වීම
* සමාජයේ විශ්වාසය නැතිවීම
* මිතුරන් විසින් වර්ජනය කිරීම
* පවුලක් පෝෂණය කිරීමට නොහැකි තත්ත්වයට පත්වීම
5️⃣ පාපමිත්රයන් ඇසුරු කිරීම
දුෂ්ට, වංචනික, සූදුකාර, මත්පැන්වලට ඇබ්බැහි වූ හා සාහසික පුද්ගලයන් සමඟ නිතර ඇසුරු කිරීමෙන් තමාගේ ගුණධර්ම හා ධනය දෙකම පිරිහිය හැකිය.
6️⃣ අලසකම
“අධික සීතලයි”, “අධික උණුසුමයි”, “උදේ වැඩියි”, “සවස වැඩියි”, “බඩගිනියි”, “බඩ පිරී ඇත” ආදී හේතු දක්වමින් වැඩ කල් දැමීම අලසකමයි.
අලසකම නිසා නූපන් ධනය නොඋපදින අතර, උපන් ධනය ද ක්රමයෙන් ක්ෂය වේ.
🌸 දහම් පණිවිඩය
ධනය උපයා ගැනීම පමණක් නොව,
ධනය විනාශ වන මාර්ග හඳුනා ගැනීමත් නුවණැති ගෘහස්ථයාගේ වගකීමකි.
මත්පැන්, අසංවර විනෝදය, සූදුව, පාපමිත්ර ඇසුර හා අලසකම වැනි දේවලින් වැළකී,
උත්සාහයෙන්, නුවණින් හා ධාර්මිකව ජීවිතය ගෙන යාමෙන් මෙලොව ජීවිතය සාර්ථක කරගත හැකිය.
🙏 ධනය රැකගැනීමට පෙර,
ධනය විනාශ කරන හේතු හඳුනා ගනිමු.
📖 රේරුකානේ චන්දවිමල මහනාහිමියන්ගේ
“බෞද්ධයාගේ අත්පොත” ඇසුරෙන්